Zwrot ubezpieczenia pomostowego po wpisie hipoteki: jak to sprawdzić?

Co dokładnie zmienia się w Twoim kredycie po wpisie hipoteki?

Jeśli bank naliczał podwyższoną marżę pomostową, po wpisie wraca ona do poziomu podstawowego - a nadpłacone w międzyczasie odsetki podlegają zwrotowi albo zaliczeniu na poczet przyszłych rat. Czym dokładnie jest ubezpieczenie pomostowe, jak działa mechanizm podwyższonej marży i dlaczego dziś większość banków w ogóle jej nie nalicza, opisaliśmy szerzej w artykule o wpisie hipoteki do księgi wieczystej - tutaj interesuje nas wyłącznie to, co dzieje się po wpisie i jak to sprawdzić.

Czy trzeba samemu wystąpić o zwrot, czy bank robi to automatycznie?

Zgodnie z nowelizacją ustawy o kredycie hipotecznym, obowiązującą od 17 września 2022 roku, rozliczenie podwyższonej marży za okres oczekiwania na wpis powinno nastąpić z inicjatywy banku, bez konieczności składania wniosku przez kredytobiorcę. W praktyce jednak bank musi się najpierw dowiedzieć, że wpis nastąpił - część banków samodzielnie monitoruje stan księgi wieczystej, inne czekają na zgłoszenie od klienta.

Dlatego, mimo że formalnie nie musisz nic robić, najprostszym sposobem na przyspieszenie sprawy jest samodzielne przesłanie do banku odpisu z księgi wieczystej albo wydruku z Elektronicznych Ksiąg Wieczystych potwierdzającego wpis, najlepiej pisemnie albo przez bankowość elektroniczną, żeby mieć dowód daty zgłoszenia. Bank ma na rozliczenie około 60 dni - to, czy termin liczy się od samego wpisu, czy od chwili, gdy bank o nim się dowiedział, bywa różnie interpretowane, dlatego warto to zgłoszenie wysłać i zachować potwierdzenie, zamiast czekać bezczynnie.

Jak sprawdzić, czy bank prawidłowo rozliczył podwyższoną marżę?

Trzy rzeczy warto porównać, mając w ręku harmonogram spłat sprzed i po wpisie:

• Datę, od której zniknęła podwyższona marża. Powinna to być data wpisu, a nie data, w której bank się o nim dowiedział albo w której wysłał Ci nowy harmonogram - z tego samego powodu, dla którego samo złożenie wniosku o wpis chroni zabezpieczenie banku wstecz, rozliczenie z Tobą też powinno działać wstecz, od dnia wpisu.
• Kwotę zwrotu albo zaliczenia. Powinna odpowiadać różnicy między marżą pomostową a marżą podstawową, naliczonej za cały okres od wypłaty kredytu do wpisu - nie tylko za część tego okresu.
• Formę rozliczenia. Bank może zwrócić pieniądze na konto albo zaliczyć je na poczet kapitału - obie formy są zgodne z przepisami, ale różnią się skutkiem: zaliczenie na kapitał skraca też sumę przyszłych odsetek, zwrot gotówkowy nie.

Jeśli którejkolwiek z tych trzech rzeczy nie widzisz w nowym harmonogramie albo aneksie do umowy, to sygnał, żeby dopytać bank wprost, zanim założysz, że wszystko zostało rozliczone poprawnie.

Co zrobić, jeśli bank nie oddał pieniędzy mimo wpisu hipoteki?

Zacznij od reklamacji złożonej pisemnie albo przez bankowość elektroniczną, z załączonym dowodem wpisu i datą, kiedy o nim poinformowałeś bank. Zgodnie z ustawą o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego bank ma na odpowiedź 30 dni, a w szczególnie skomplikowanych sprawach może ten termin wydłużyć do 60 dni, o czym musi Cię poinformować w ciągu pierwszych 30 dni, podając przyczynę opóźnienia.

Jeśli odpowiedź na reklamację Cię nie satysfakcjonuje, kolejnym krokiem jest wniosek do Rzecznika Finansowego - instytucji, która prowadzi postępowania interwencyjne i polubowne w sporach klientów z bankami, bezpłatnie dla konsumenta.

Czy zasady są takie same we wszystkich bankach?

Nie ma jednej stawki ani jednego mechanizmu obowiązującego wszędzie - to, ile wynosi podwyższenie marży, po jakim czasie się je nalicza i jak dokładnie wygląda rozliczenie po wpisie, zależy od regulaminu konkretnego banku obowiązującego na dzień podpisania Twojej umowy, nie od tego, co inny bank robi dziś. Zakres, w jakim nowelizacja z 2022 roku obejmuje umowy podpisane przed jej wejściem w życie, a wciąż czekające wtedy na wpis, bywa różnie opisywany w różnych źródłach - najpewniejszym punktem odniesienia jest zawsze Twoja umowa kredytu i aneksy do niej, nie ogólny artykuł w internecie, także ten.

Przemysław Karaś

Ekspert kredytowy, KDFhipo

W bankowości i pośrednictwie kredytowym od 2006 roku: ING i Noble Bank, następnie Tax Care, Expander i Money Expert. Zna proces kredytowy z obu stron biurka, więc wie, jak analityk w banku czyta wniosek i na czym wnioski najczęściej się wykładają.